Cassette

Dag jongen,

De potvis was levensgroot, strekte zich over enkele tientallen meters uit, leek zachtjes te ademen en was omringd door twee mannen in witte, beschermende pakken. Ze bespoten het logge dier met één of ander goedje, om hem nat te houden, of te ontsmetten (dat was niet duidelijk).

Toen we afgelopen herfst naar een aangespoelde potvis gingen kijken op de kade voor Tour & Taxis, was er niets dat me ertoe bracht te geloven dat deze scène echt was. We stonden erbij en zagen dit alles, maar wisten tegelijk dat het niet echt was.

Het kanaal lag veel dieper. Het is onmogelijk voor eender welke vis om vanuit het water op de kade te springen. Water zou gestegen kunnen zijn en zo de potvis achtergelaten hebben, zoals een zee die onverwacht opwelt en zich terugtrekt, maar wij woonden toen daar, aan het water, en we hadden geen vloed gehad. Bovendien zwemmen er geen potvissen in de verbinding tussen Vilvoorde en Anderlecht.

Het stonk er naar vis, naar verlaten zee, naar de dood.

We bevonden ons tegelijkertijd in de realiteit en in de grootst mogelijke zinsbegoocheling.

Ik ben voor een groot deel op het internet opgegroeid en één van de zegswijzen die daar ontstaan is, zegt Pics or it didn’t happen. Dus er bestaan foto’s van.

Ik stuurde de foto met jou, al slapend in de buggy, naar je Nona en Opa. ‘Potvis aangespoeld in BXL’ schreef ik. Je Nona stuurde niet lang erna: ‘Mooi kunstwerk.’ en omdat ik niet reageerde, vroeg ze enkele uren later toch ‘Dat is toch niet echt? Het is precies aan een kanaal? Floris zegt ook dat het niet kan.’ Floris was toen bijna 8.

Er zit iets in mensen dat onzin meteen detecteert, zelfs kinderen hebben het.

Een vriendin met een diploma in de psychologie schreef me ooit, tijdens haar opleiding: ‘Misschien heb jij pseudologia fantastica.’ Ze schreef het omdat ik de neiging had om veel te liegen, vooral over de kleine dingen. De grote dingen, de belangrijke dingen, die behandelde ik met de grootste ernst, maar het dagelijkse leven, vond ik, kon wel wat opsmuk gebruiken. Dat heb ik altijd gevonden, dus heb ik altijd gelogen en mensen hebben het altijd geweten.

Je mama en ik pakten nog wat dozen uit (verhuizen is een traag proces) en vonden een audiocassette met Franse chansons. Iemand had een kant met blauwe viltstift beschreven. Toen ik alleen was, stak ik hem in de radio. Ik had een klein vermoeden wat erop stond. *

De stem van mijn vader klonk niet zoals ik me die herinnerde. Ik heb überhaupt geen herinnering van mijn vaders stem, maar iets in me zei me dat ik die wel zou herkennen als ik ze hoorde. Dat was niet zo. Toch wist ik dat hij het was. Ik nam een stukje op en stuurde het naar je Nona, zonder begeleidende tekst.

‘Juist jouw stem!’ stuurde ze meteen terug. Ik herkende ook mezelf er niet in, maar zij wist het meteen. Dit ben ik niet, maar wel verwant. De twijfel werd weggenomen.

Ik vond het teleurstellen, die stem. Vooral de streekgebonden toon stond me tegen. Ik dacht dat hij zich meer had losgetrokken van zijn turf en dus ook van zijn taal, maar niets was minder waar.

Hij sprak over strategische manieren van luchtafweer en het neerhalen van bommenwerpers. Je hoorde dat hij wat aflas, alsof het een soort rapport was. Ik nam het hele bandje op en bewerkte het op de computer. Ik zou zijn gesproken tekst de wereld insturen met de melding dat ik pas ontdekt had dat mijn vader bij de Staatsveiligheid had gewerkt en een belangrijke functie in luchtverdediging had.

In de werkelijkheid sprak hij een strategische tekst in om een onbekend Atari-spel te kunnen winnen. Na deze tekst las hij verder voor wat de beste manier is om punten te vergaren bij PacMan. Hij had een artikel of boek gevonden in een bibliotheek, stel ik me voor, en bij gebrek aan kopieeraparaten sprak hij de tekst maar in. Spellen waren duidelijk erg belangrijk voor hem.

Hoezeer ik ook in de droom van een verdoken carrière als landsverdediger ook vond, de waarheid is belangrijker. Zeker als het je eigen geschiedenis betreft. Ik zou maar wat graag mijn vader tot mythische proporties opblazen, en dat heb ik vaak gedaan, maar ik leer nu pas de waarde te zien om hem te accepteren voor wie hij was, niet wie hij had kunnen zijn. Ook al betekende dat om de teleurstelling toe te laten.

Het is pas in de realisatie van wat écht is dat je kan gaan bouwen, dat je de elementen kunt gaan gebruiken om er je eigen weg mee te leggen.

Dat is wat ik met deze brieven probeer te doen, besef ik nu. Ik vertel je niet over mijn gefabuleerde leven, maar wil eerlijk zijn, zodat je, ooit, als het verhaal er niet meer toe doet of ik het niet meer kan vertellen, op zoek kunt gaan naar een fundament om op te bouwen.

Liefs,

Je papa.

*Luister hieronder naar mijn niet erg geslaagde bewerking

Een gedachte over “Cassette

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s