Echt

Dag jongen,

De Sint is in het land. Je ontmoette hem en een aantal van zijn pieten al tijdens de voorbije weken. Het waren geen blije ontmoetingen. Ondanks je vlotte omgang met zowat de hele wereldbevolking, zag je het niet zitten om in de armen van de roetpieten te poseren. Later verstramde je lijfje terwijl jij en ik dichter bij de Sint kwamen. Je grip op mijn lichaam verstevigde bij elke pas.

Wat is het toch aan de Sint en Piet dat een kind zo angstig maakt, vroeg ik me af. Waren het de afwijkende vestimentaire keuzes: het pofferige velours, de rode cape, de potsierlijke hoeden?

In hoeverre heeft de wereld zich al gevormd in jouw hoofd? Hoe vast staan die regels en hoe weinig is er nodig om er van af te wijken? Zou het zo simpel zijn? Ik betwijfel het. Zelfs in de vertrouwde setting van je kinderdagverblijf kon je het niet opbrengen om in de buurt van de goedheiligman te vertoeven.

Sint en Krampus delen snoepgoed uit.

Sinds een aantal jaar laait rond deze tijd de discussie op of we nog voor een Zwarte dan wel roetpiet kunnen kiezen. Ontkenning van het koloniaal verleden, verheerlijking van de slavernij, patriarchale dominantie, er valt veel over te zeggen, maar daar heb ik weinig aan toe te voegen. Ik wil niet politiek worden. Bij een Sint hoort een piet, zegt men.

Het is een evidentie die er geen is; de Sint zijn pieten. In een soortgelijke verschijningsvorm heb je de Krampus, Knecht Ruprecht, Père Fouettard of zelfs de vrouwelijke Grýla, afhankelijk van waar de Sint passeert, zij het Oost-Europa, Duitsland, Frankrijk of IJsland. Een goedheilig man kan pas schitteren in zijn goedheid als daarnaast iemand staat die het slechte vertegenwoordigt; of liever: iemand die het slechte uitvoert.

Wat een nog veel grotere evidentie is, zijn de mascottes van wat eigenlijk een kinderverhaal is. Net zoals je in Plopsaland levensgrote versies van Piet Piraat of Mega Mindy kunt tegenkomen, kom je voor 6 december versies van Sintenpiet tegen. Alleen is het merk waarvoor ze staan niet meer zo duidelijk als voorheen.

Waarom moeten de Rode man en zijn helpers overal opduiken? Waarom kan het niet gewoon bij de verhalende folklore blijven, zoals de tandenfee, bokkenrijders of het lam gods. Van waar die drang om alles écht te maken? zijn de pakjes die magisch verschenen zijn in de nacht van vijf op zes minder welkom dan de pakjes gegeven door een verklede man?

Het lijkt wel alsof we bang zijn voor onze eigen fantasie.

Hier en daar wordt een vermoedend kind gesust met de woorden dat er hulpsinten en -pieten zijn. Dat de échte ergens in Spanje zit, of in Antwerpen, of bij de Bijenkorf. We zijn bang om de waarheid te vertellen. De waarheid verbreekt de magie, het grote kinderfeest, maar belangrijker nog is de verbondenheid die gecreëerd wordt door een lijflijke Sint. Doordat we met z’n allen naar een man staren die een kostuum gehuurd heeft, zijn we heel even écht samen. Er is geen ruimte voor een versie waar de sint een vrouw is, of zwart, of hoorns draagt en onder zijn mantel een paar jarretelle draagt.

Wie zoet is

Onlangs kwam ik een vrouw tegen, gekleed in een zwarte nikab. Een collega stootte me aan. Kijk daar. Is dat niet illegaal? Zoiets vind ik niet kunnen. Wat heeft ze te verbergen?

Ik zei dat ze misschien pakjes zou brengen, of dat ze erg mooi was onder haar gewaad, te mooi voor Brussel, maar nee. Daarvan wilde mijn collega niet weten. Liever vertellen we elkaar verhalen over gevaarlijke transmigranten of terroristische moslims, want we hebben iets nodig om onze goedheid in de verf te zetten. Misschien is onze oeverloze goedheid wel een fantasie, maar door de gevaarlijke ander wordt hij écht.

Straks zetten we je pakjes klaar en als je braaf bent, komt er geen Sint meer op bezoek.

Liefs,

Je papa

Een gedachte over “Echt

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s