Tijd

Dag jongen,

Het is vandaag 29 maart 2019 en zoals elk jaar krijg ik op deze dag een berichtje van je Nona. Iedere keer weet het bericht me te verrassen, maar toch is het steeds hetzelfde. Ze stuurt over mijn vader, de opa die jij niet gekend hebt, en dat hij vandaag al erg lang dood is.

Zevenentwintig jaar. Het is een getal dat ik vermeld als mensen ernaar vragen. Het schetst een context, een verhaal, maar voor mij betekent het weinig. Het is altijd. De afwezigheid is constant, niet enkel op deze dag in 1992.

mijn vader

Ik was onlangs op een school waar voornamelijk kansarme leerlingen zitten. Een lerares ging met haar kleuters naar het theater. De dag van de voorstelling was echter nog drie weken ver en ze vroeg zich af wanneer ze haar kleuters een briefje voor de ouders zou meegeven. Gaf ze het te vroeg, dan zou men het vergeten, gaf ze het te laat, dan zou ze afwezige ouders niet kunnen informeren.

In de kleuterklas leren kinderen omgaan met tijd. Nog vier keer slapen en de Sint komt. Nadat we gegeten hebben, gaan we zwemmen. Als de grote wijzer bovenaan staat, krijg je je appel. Ik had er nooit eerder bij stilgestaan dat tijd iets is wat je moet leren.

Is het concept van tijd zo simpel als het volgen van de nacht en de dag, van wijzers op een klok?

Ik dacht na over hoe ik je tijd zou bijbrengen. De gedachte beangstigde me. Ik wist niet waar te beginnen.

Om te beginnen zit tijd in de taal vervat. Dat ontdekte ik in Panama, het was 2003.

Ik had geen goede tijd in Panama. Het Spaans kreeg ik nooit echt onder de knie en ik maakte er geen vrienden.

Mensen hebben het soms over de Latino levenswijze, waarmee ze bedoelen dat alles tranquilo verloopt. Dat gevoel had ik niet. Tijd liep er niet trager of mensen leken er niet meer van te hebben. Hoewel ik mijn horloge acht uur had teruggedraaid, ik had toch mijn Belgische tijd meegenomen. Het gebeurde niet zelden dat ik een afspraak met iemand maakte, en vervolgens tien, twintig, dertig minuten stond te dralen. Het was altijd een probleem van communicatie en interpretatie.

Het verschil tussen bijvoorbeeld ahora, ahora mismo, horita, ahorita, of ya was me nooit écht duidelijk, en dus vroeg ik uiteindelijk naar minuten, uren die ik kon aflezen op mijn horloge. Het hielp weinig, maar ik had een houvast.

Ik heb in mijn leven heel wat tijd verkwist. Dagen- en zelfs maandenlang deed ik niets, zat ik achter mijn computer of las ik boeken. Ik vulde mijn tijd niet in zoals dat verwacht werd. Op die momenten voelde een week hetzelfde aan als een jaar. Ik moet je niet vertellen hoe vaak ik, vaak een paar uur of een dag later, te horen kreeg dat ik een afspraak had gemist. Ik werd onbetrouwbaar. Zo leerde ik dat tijd interactie vergt.

Het was pas toen iemand anders me erover aansprak, dat duidelijk werd hoeveel van een dag er verstreken was. Hoeveel momenten oningevuld waren gebleven. Mijn tijd strookte niet met die van de vrienden rondom mij. Als er al zoiets bestaat als een Latinotijd, dan bestaat er ook iets als een Dennistijd en een mamatijd, Nonatijd, of een vogeltijd en zelfs een bomentijd. Einstein had het ooit over een ruimtetijd, maar dat is wellicht iets anders.

Toen mijn vader stierf, zeventwintig jaar geleden, stopte daar de tijd met hem en mij. Het is alsof alles daar verkleinde tot één moment. Dat er niets anders meer zou bestaan: geen vroeger, geen later.

bomentijd?

Later werd jij geboren en iets nieuws leek te beginnen. Heel even zwom ik in niets anders dan toekomst. Tezelfdertijd was het alsof ik nooit iets anders had gekend. Alsof jij er altijd was geweest. Alsof ik me mijn hele leven had voorbereid op jou en jouw komst.

Hoe kan het dat iets stilstaat (zoals bij mijn vader) en tegelijkertijd heel erg uitdijt (zoals bij jou)? Tijd is geen lineair proces dat te vangen is met dag en nacht of grote en kleine wijzers. Het is geen opeenstapeling van ervaringen en gevoelens. Wat is het dan?

Nog twee keer slapen en je bent zeven maanden. Nog geen kleuter, dus geen zorgen: over de tijd leer je pas later. Gelukkig. Gelukkig, want, heel eerlijk, zoon: ik weet niet wat tijd is en misschien zal ik het nooit ontdekken, maar geniet ervan, want het is altijd nu.

Liefs,

Je papa.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s